Về Hải Dương xem múa rối nước

Thứ hai - 04/04/2016 22:46
Hải Dương là tỉnh có nhiều danh lam thắng cảnh, nhiều di tích lịch sử cùng những di sản văn hóa phi vật thể. Múa rối nước là loại hình nghệ thuật dân gian được Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2012. Đi du lịch Hải Dương, bạn nên xem tiết mục này nhé, sẽ rất thú vị đó.
1. Lịch sử múa rối nước
Trước cách mạng tháng Tám, có 3 phường múa rối nước ở Hải Dương đó là: Bồ Dương (này là Hồng Phong, Ninh Giang), An Liệt (nay là Thanh Hải, Thanh Hà), Bùi Thượng (nay là Lê Lợi, Gia Lộc). Sau đây, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu chi tiết từng nơi nhé!

- Phường múa rối nước Bồ Dương: theo ghi chép lại thì nghề múa rối nước ở Bồ Dương được truyền từ Bắc Ninh từ thế kỉ 14. Thời gian sau phường có cụ Lý Tiêu sang dạy học trò ở Nguyên Xá, tỉnh Thái Bình và đã trở thành phường múa rối nước nổi tiếng trong nước.

- Phường rối nước Bùi Thượng: đình làng Bùi Thượng, xã Lê Lợi, Gia Lộc có thờ một vị tướng thời nhà Lý tên là Trương Công Tế. Đây là một vị Đại Nguyên soái, kiêm Đô đốc Thủy quân đã có công lớn trong việc đánh giặc Tống. Lúc về già, ông đã dạy nghề múa rối nước cho dân làng Bùi Thượng. Ông được suy tôn làm Hoàng Thành sau khi mất. Đình này còn thờ một vị tướng khác có tên là Trần Bình, người đã dùng những con rối để lừa giặc Tống. Sau đó, làng Bùi Thượng có hai đội múa rối nước, đó là đội của Họ Phạm Thế và họ Đinh. Mỗi đội có khoảng 30 người và có vai trò quan trọng trong những dịp cúng tế Thành Hoàng.
du lich hai duong
Du lịch Hải Dương xem múa rối nước

- Phường múa rối nước An Liệt: theo lưu truyền thì rối nước có từ thời hậu Lê, do một người trong phường đi làm ăn xa được xem múa rối nước. Người này thấy hay nên học và về làng lập ra phường, hành nghề.

Các con rối ở 3 phường chủ yếu là: chú Tễu, rồng, thuyền rồng, rắn, cá, lân, rùa,... Mỗi một con rối có những vị trí nhất định trong từng trò diễn, trong đó chú Tễu là hình tượng tiêu biểu nhất. Tùy vào từng tiết mục của mỗi phường mà số lượng, loại hình và kích thước của mỗi con rối có thể khác nhau.

2. Nghệ thuật múa rối nước
Những con rối nước thường được làm từ gỗ sung vì đây là gỗ nhẹ và dễ nổi trên mặt nước. Đầu tiên con rối được tạc trước, sau đó là gọt giũa, đánh bóng và trang trí sao cho thể hiện rõ nhất tính cách của các nhân vật. Thường thì những con rối mang sự tươi tắn, ngộ nghĩnh, hài hước và có tính tượng trưng cao. Thân rối nổi trên mặt nước để khán giả xem, còn phần đế chìm dưới mặt nước, người múa rối điều khiền bằng máy sào và máy dây để con rối cử động được.
du lich hai duong roi nuoc
Du lịch Hải Dương xem múa rối nước

Múa rối nước dùng mặt nước, nhà rối hay thủy đình để làm sân khấu. Thủy đình thường được dựng lên ở giữa ao có kiến trúc cân đối, tượng trưng cho mái đình của làng quê Việt Nam. Những nghệ nhân rối nước đứng ở trong buồng trò để điều khiển con rối. Thủy đình rộng tầm 30m2, được làm bằng tre, nứa. Phía sau thủy đình có phông  che, xung quanh trang trí cờ, quạt, voi, lọng, cổng (hàng mã) và tên phường rối. Tuy nhiên, ngày nay thủy đình được xây bằng gạch, bê tông cốt thép chắc chắn trên ao làng. Mức nước thường là 0.8m và hòa phẩm có màu xanh lục. Sân khấu rối nước là phần trống trước mặt buồng trò.

Rối nước là loại hình nghệ thuật lấy động tác làm ngôn ngữ diễn đạt. Âm nhạc giúp điều khiển tốc độ, giữ nhịp, dẫn dắt động tác và giữ vai trò chủ đạo khi múa rối nước. Nhạc thường sử dụng là làn điệu chèo hoặc dân ca vùng Bắc Bộ.

Múa rối nước là loại hình nghệ thuật của hội hè làng xóm, mang tính cộng đồng cao. Hơn nữa, nó còn là sáng tạo bí truyền của từng phường, hội và từng nghệ nhân. Trong những năm gần đây, múa rối nước ở Hải Dương được các cấp, ngành quan tâm và đầu tư, tổ chức liên hoan cấp tỉnh và kết hợp cùng các tour du lịch để quảng bá. Nếu đi du lịch Hải Dương, bạn hãy nhớ xem loại hình nghệ thuật múa rối nước để cảm nhận sự hài hước, thú vị và cái nét truyền thống này nhé!

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây